Nazomerwandeling Kalmthoutse Heide

Foto Pixabay

Wandeling op donderdag 3 september 2026 : Grenspark Kalmthoutse Heide .

We verzamelen om 14:00 u aan de inkom van het park.

Gratis parking: naast restaurant Heihoeve, Heibloemlaan, 90, Kalmthout.

We vertrekken om 14:15u  en bewandelen het pad “schaap” ongeveer 3,5 km (dit is de helft van het volledige pad) tot het hoogste punt voor een prachtig uitzicht op de heide.

We keren terug langs dezelfde weg en genieten van het afwisselende landschap met heide, vennen en bossen.

We eindigen, naar goede gewoonte, met pot of pint op het terras van restaurant Heihoeve.

Organisatie: Frank Sauer   0475 66 68 87        Claire Truyen  0475 76 12 30

 

Alles wat je al wilde weten over de Kalmthoutse Heide in een notendop:

Dit is één van de mooiste natuurgebieden in Vlaanderen en tevens één van de laatste grote aaneengesloten heidelandschappen.

Ze is gelegen in de gemeente Kalmthout en Essen.  Het Vlaamse en Nederlandse deel samen is 600 hectaren groot.

Het landschap van de Kalmthoutse heide heeft een grote afwisseling, namelijk droge en vochtige heide, vennen, stuifduinen, zandvlaktes, dennen en loofbomen.  De heide is geen “natuurlijk” landschap.  Door eeuwenlange menselijke activiteit ontstond het huidige uitzicht: schapen begraasden de zandgronden, heideplaggen werden gebruikt in potstallen, mest werd uitgereden op landbouwgrond.  Zonder dit menselijk beheer zou een groot deel van de heide opnieuw bos worden.

Het gebied maakt deel uit van het erkende Unesco Global Geopark Schelde Delta.  De Kalmthoutse Heide is één van de ecologische waardevolste natuurgebieden van België, met indrukwekkende vergezichten, unieke fauna en flora en een uitzonderlijke stilte beleving.

Om de geschiedenis echt te kunnen begrijpen, moeten we teruggaan tot het einde van de laatste ijstijd.  Het resultaat dat we vandaag zien is het resultaat van duizenden jaren geologie en van eeuwen menselijk gebruik.                              Enkele stappen:

  • 15000 – 10000 jaar geleden: een droge koude poolwoestijn, met vorming van grote landduinen door de sterke winden en vorming van de eerste vennen.
  • 10000 – 3000 voor Christus: dichtgroeien van de zandgronden tot een bebossing met berken, dennen en eiken.
  • De middeleeuwen: ontbossing voor landbouw en begrazing met schapen. Plaggen steken voor stallen en bemesting van akkers. Door deze voortdurende uitputting van de bodem, konden bomen zich nauwelijks herstellen en bleef de heide bestaan.  Turfwinning voor noodzakelijke brandstof veranderde het landschap opnieuw. Sommige vennen en moerassen zijn het gevolg van deze menselijke activiteit. Vele Kempense boeren leefden in armoede op deze zandgronden.
  • 19° Eeuw: Nieuwe technieken maakten het mogelijk om heidegebieden om te zetten in landbouwgrond of productiebos. Grote delen heide verdwenen.
  • Begin 20ste eeuw: Het besef groeide dat de heide dreigde te verdwijnen. De eerste natuurbeschermers voerden jarenlang actie om het gebied veilig te stellen.
  • Vanaf 1964: De Belgische overheid besluit om het gebied stelselmatig aan te kopen en te beschermen als natuurreservaat. Een cruciale beslissing!  Actief natuurbeheer zorgde voor: herstel van heide, behoud van vennen, bestrijding van verbossing en bescherming van zeldzame
  • Vanaf 1995 ontstaat het Grenspark door het officiële samenwerkings-verband tussen België en Nederland.

De “natuurlijke heide” die we vandaag zien is een historisch erfgoedlandschap.